Giải pháp đẩy mạnh thanh toán không dùng tiền mặt của tiểu thương tại Chợ Bến Thành

Abstract

Đề tài nghiên cứu được thực hiện trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trong lĩnh vực thương mại và thanh toán tại Việt Nam. Tuy nhiên, tại các chợ truyền thống, đặc biệt là chợ Bến Thành – một điểm thương mại đặc thù và lâu đời của TP.HCM – tỷ lệ áp dụng thanh toán không dùng tiền mặt còn thấp, chưa tương xứng với tiềm năng. Điều này đặt ra nhu cầu nghiên cứu để xác định những yếu tố tác động đến ý định và mức độ sẵn sàng của tiểu thương trong việc sử dụng các phương thức thanh toán hiện đại. Nghiên cứu sử dụng mô hình UTAUT2 mở rộng, kế thừa thang đo từ nghiên cứu của Budi Trianto, Nik Hadiyan Nik Azman & Masrizal (2023) với 6 nhóm yếu tố: Kỳ vọng hiệu suất, Kỳ vọng nỗ lực, Ảnh hưởng xã hội, Điều kiện thuận lợi, Chất lượng Internet và Hỗ trợ của Chính phủ. Phương pháp nghiên cứu kết hợp thu thập dữ liệu thứ cấp và khảo sát sơ cấp bằng bảng hỏi thang đo Likert 5. Phương pháp chọn mẫu thuận tiện. Tổng cộng thu được 346 phiếu khảo sát hợp lệ. Dữ liệu được phân tích bằng phần mềm SmartPLS 4 thông qua hai giai đoạn: đánh giá mô hình đo lường và đánh giá mô hình cấu trúc. Kết quả phân tích mô hình cấu trúc cho thấy Kỳ vọng hiệu suất (Performance Expectancy – PE) và Nỗ lực kỳ vọng (Effort Expectancy – EE) là hai yếu tố có mức tác động mạnh nhất và có ý nghĩa thống kê đối với ý định áp dụng thanh toán điện tử của tiểu thương tại chợ Bến Thành. Điều này hoàn toàn phù hợp với lý thuyết UTAUT2 và các bằng chứng thực nghiệm trước đây, đồng thời phản ánh đặc thù môi trường kinh doanh tại chợ truyền thống Việt Nam. Đồng thời cung cấp cơ sở quan trọng cho việc đề xuất các giải pháp hướng đến cải thiện trải nghiệm người dùng và nâng cao nhận thức về hiệu quả công nghệ trong thương mại truyền thống.